درمان ارتودنسی توسط دکتر سیامک همت پور
آیا درمان ارتودنسی نسبت به عمل بینی اولویت دارد یا برعکس؟
آذر ۲۰, ۱۳۹۶
فواید درمان ارتودنسی زودهنگام در کودکان
دی ۱۴, ۱۳۹۶

ارتودنسی متحرک

ارتودنسی متحرک علاوه بر استفاده به عنوان دستگاهی فعال برای نظم بخشیدن به دندان ها، می تواند نقش های دیگری نیز به عنوان نگهدارنده یا درمانی تکمیل کننده بر عهده بگیرد. اما در این مقاله تنها به معرفی ارتودنسی متحرک به عنوان درمانی مستقل می پردازیم. هدف از این مقاله توضیح نقش این نوع ارتودنسی در ارتودنسی مدرن و معاصر و بحث درباره چگونگی تغییر این نقش در سالهای اخیر است.

فهرست مطالب:

ارتودنسی متحرک چگونه کار می کند؟

ارتودنسی متحرک توسط جابه جایی های ساده تاج دندان حول تکیه گاهی نزدیک به میانه آن انجام می گیرد. همچنین این نوع درمان اجازه تغییر نسبی دندان ها را مثلا با استفاده از صفحات خاص مورد استفاده در دهان میدهد. ارتودنسی به شیوه متحرک با ارتودنسی ثابت متقاوت است. ارتودنسی ثابت برخلاف نوع متحرک، قابلیت جابه جایی های پیچیده چندین دندان را دارد.

نقش تاریخی ارتودنسی متحرک

در ابتدای قرن بیستم میلادی، ارتودنسی در بریتانیا با دستگاه ارتودنسی متحرک شروع به کار کردند که شامل پایه ای از جنس ولکانیت بود که کام دهان را می پوشاند و بر روی دندانهای آسیای انتهایی و دندان های آسیای کوچکتر پوششی قرار می داد و آنها را نگه می داشت. با وجود آنکه این مصالح اولیه در طول زمان تغییر کردند، ارتودنسی با دستگاه های متحرک تا هفتاد سال پس از آن به عنوان روش اصلی برای ارتودنسی در بریتانیا و سایر کشورهای اروپایی استفاده می شد. برخلاف اروپا، این روش در آمریکا تاثیر کمی داشت که در آن زمان این کشور تحت تاثیر شیوه های شخصی به نام ادوارد انگِل بود.

انگل در ابتدا متخصص پروتز دندان بود که به حوزه اصلاح خطوط و مرتب کردن دندانها علاقه داشت. تولید خطوط دندانی ایده آل، وابسته به توانایی قرار دادن دقیق دندان ها در جای مناسب بود و این تنها با استفاده از ارتودنسی ثابت ممکن بود. این انگل بود که ارتودنسی را به عنوان یک تخصص ابداع کرد و در آن زمان درسهای تحصیلات تکمیلی این رشته را در جهان تدریس می کرد. در نتیجه، تا چهل سال پس از آن نیز شاگردان انگل بودند که درسهای مربوط به ارتودنسی را در آمریکا تدریس می کردند. بنابراین در ارتودنسی آمریکایی استفاده از ارتودنسی ثابت بی رقیب بود.

محبوبیت اولیه ارتودنسی متحرک

در بریتانیا، ایجاد خدمات بهداشت ملی در سال ۱۹۴۸، مشوق ادامه استفاده از ارتودنسی متحرک بود. در آن زمان تنها ده متخصص ارتودنسی در این کشور وجود داشتند. در نتیجه بیشتر خدمات ارتودنسی توسط مطب های دندانپزشکی معمولی انجام می شد که از ارتودنسی به روش متحرک استفاده می کردند. در آن زمان جمعی از مشاوران بخش سلامت – هیئت مدیره آمار دندانپزشکی – این نظر را داشتند که استفاده از دستگاه متحرک مقرون به صرفه ترین راه برای درمان ارتودنسی در بریتانیاست.

کاهش استفاده از ارتودنسی متحرک

از دهه ۱۹۷۰، بریتانیا شاهد کاهش استفاده از ارتودنسی متحرک در مقابل ارتودنسی ثابت بوده است. در سال ۱۹۶۷ نود و شش درصد درمان های ارتودنسی شامل دستگاه متحرک بودند (این آمار متعلق به خدمات دندانپزشکی عمومی انگلستان و ولز است). تا سال ۱۹۸۸ این آمار تا ۷۵ درصد سقوط کرد. تحقیقی در میان مشاوران ارتودنسی در سال ۱۹۸۵ نشان داد که در ۳۹ درصد موارد درمان شامل استفاده از دستگاه متحرک چه به تنهایی، یا چه در ترکیب با دیگر سیستم های ارتودنسی بوده است. به هر حال استفاده از ارتودنسی متحرک در سال ۱۹۹۶ به ۱۶ درصد موارد نزول کرد.

دور شدن از این نوع ارتودنسی به عنوان درمانی کامل، ممکن است چندین دلیل داشته باشد.

در دهه هفتاد میلادی، طول دوره تخصصی ارتودنسی از یک سال به دو سال افزایش یافت. سپس در دهه هشتاد میلادی طول این دوره به سه سال رسید. این به آن معنی بود دانشجویان پیش از گرفتن مدرکشان قادر به درمان موارد پیچیده تری بودند.

مجموعه ای از پیشرفت های تکنیکی، استفاده از ارتودنسی ثابت را به گزینه بهتری نسبت به ارتودنسی متحرک تبدیل کرد. این مسئله شامل تولید بند یا نوارهای قابل اجرای پیش ساخته و بعد از آن اتصالات مستقیم بود. تولید براکت لبه دار از پیش تنظیم شده نیاز به سیم های قوسی پیچیده شکل دار را کم کرد.

در دهه ۱۹۸۰ کاهش سی درصدی در جمعیت کودکان حدود دوازده سال به وجود آمد. کاهش تعداد کودکانی که نیاز به درمان ارتودنسی داشتند به این معنا بود که مجمع دندانپزشکان می تواند هزینه ارتودنسی ثابت را به سطحی افزایش دهد که از نظر اقتصادی، انجام آن برای کلینیک ها (تحت قوانین خدمات سلامت ملی) به صرفه باشد.

مراحل ارتودنسی متحرک

افراد موثر در تاریخچه ارتودنسی متحرک

در این بخش به معرفی افرادی پرداخته می شود که نقش مهمی را در ایجاد و توسعه دستگاه ارتودنسی متحرک ایفا کرده اند.

ویکتور هوگو جکسون

ویکتور هوگو جکسون آمریکایی بود. او از مبدعان و توسعه دهندگان دستگاه ارتودنسی متحرک بود.

  • در آن زمان، نه پلاستیک های مدرن صفحه پایه وجود داشتند و نه فنر و قلاب سیم های استیل ضد زنگ.
  • دستگاه های متحرک از پایه ها و فلزات گرانبها یا سیم های نیکل و نقره ساخته می شدند.
  • این اختراعات در اوایل قرن بیستم رخ دادند.
جرج کروزات

در ابتدای ۱۹۰۰، کروزات دستگاه ارتودنسی متحرکی را توسعه داد که از فلزات گرانبهایی ساخته می شد که هنوز در برخی موارد کاربرد دارند. دستگاه کروزات شامل مواد زیر بود:

  • گیره های اصلاح شده جکسون
  • چارچوب سیمی از طلای سنگین
  • فنرهای انگشتی از طلای سبکتر که جا به جایی دندان را ممکن می کنند.
رابین

در سال ۱۹۰۰، دستگاه پیشگام دستگاه های ارتودنسی فانکشنال، مونو بلاک (Monobloc) توسط رابین توسعه یافت.

آندرسن

در دهه ۱۹۲۰، آندرسن فعال کننده ای را در نروژ توسعه داد. او اولین فردی بود که دستگاه ارتودنسی فانکشنال را توسعه داد.

آدام

در سال ۱۹۲۱، آدام گیره ای را اختراع کرد که به نام قلاب آدام معروف است.

مارتین شوارتز

او توسعه دهنده دستگاه جدا کننده صفحه بود.

مزایای ارتودنسی متحرک:

    • قابلیت جابه جایی دارند و به همین دلیل تمیز کردنشان راحت تر است.
    • به دلیل پوشش کام دهان، می توانند تکیه گاه عمودی و افقی بهتری برای اجزا ارتودنسی ایجاد کنند.
    • در کودکان در حال رشد می توانند پیش آمدگی یا تورفتگی آرواره را کاهش دهند.
  • قادرند به بلوکی از دندان ها فشار را منتقل کنند.

معایب ارتودنسی متحرک

  • درمان می تواند به راحتی ترک شود.
  • تنها جابه جایی های مایل با این شیوه ممکن است.
  • در گفتار تاثیر می گذارند.
  • برای تولید دستگاه متحرک به وجود تکنیسین نیاز است.
  • کشش های بین آرواره ای در روش متحرک سخت تر است.
  • ارتودنسی به روش متحرک برای جابه جایی چند منظوره دندان ها بازدهی ندارد.
  • تحمل ارتودنسی متحرک برای دندان های پایینی مشکل است.

به طور کلی این نوع ارتودنسی دندان های پایینی سختی هایی برای بیمار دارد که دلیل آن کم شدن فضای زبان است. نگهداری از این نوع ارتودنسی می تواند مسکل باشد چرا که تمایل زبان به سمت دندان های آسیا می تواند بسته شدن آرواره را با مشکل می کند. به همین دلیل ارتودنسی به روش متحرک برای دندان های پایین پیشنهاد نمی شود و ادامه این مقاله تنها به ارتودنسی متحرک دندان های بالا اشاره می کند.

عکس ارتودنسی متحرک

 

استفاده از ارتودنسی متحرک

ارتودنسی متحرک نباید به عنوان درمان برای بیمارانی به کار برود که سلامت دهان یا هدفشان به استانداردهای ارتودنسی ثابت نمی رسد و تنها خواهان درمان به هر شیوه ای هستند. علاوه بر این، هنگامی که درمانگر مهارت لازم برای درمان با ارتودنسی ثابت را ندارد، این نوع از ارتودنسی نباید به عنوان روش جایگزین برای درمان مشکلات پیچیده دندان به کار روند. با اینکه این روش می تواند توسط دندانپزشک عمومی انجام شود، اجرای آن نیازمند مهارت قابل توجه و نظارت دقیق است تا به نتیجه خوبی برسد. در برخی از موارد محدود ارتودنسی متحرک می تواند درمان موثر، پربازده و ساده ای را برای بیمار فراهم کند.

محدوده استفاده از ارتودنسی متحرک

استفاده از ارتودنسی متحرک همچنان میان کلینیک های مختلف رایج است گر چه امکان رسیدن به بهبود دندان ها با این شیوه در موارد خاص وجود دارد. ذکر این نکته ضروری است که موارد مناسب برای استفاده از دستگاه متحرک تنها مواردی را شامل می شود که نیاز به جابه جایی مایل دندان ها دارند. در کمال تعجب موارد درمانی اندکی در این طبقه بندی قرار می گیرند. سهل انگاری در مورد این نکته کلیدی می تواند به سوء درمان منجر شود و بیمار از مشکلات اولیه به حالت بدتری دچار شود.

برای یافتن پاسخ ابهامات خود در مورد درمان به صفحه سوالات متداول ارتودنسی مراجعه نمایید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *